آیات نمونه در اصل هفتم

1. يا أَيُّهَا الْعَزيزُ مَسَّنا وَ أَهْلَنَا الضُّرُّ وَ جِئْنا بِبِضاعَةٍ مُزْجاةٍ فَأَوْفِ لَنَا الْكَيْلَ وَ تَصَدَّقْ عَلَيْنا إِنَّ اللَّهَ يَجْزِي الْمُتَصَدِّقين‌[1]

هنگامى كه بر يوسف درآمدند، گفتند: اى عزيز، به ما و خانواده ما آسيب رسيده و در تنگنا قرار گرفته‌ايم. اين سرمايه‌اى كه براى خريد آورده‌ايم ناچيز و كمتر از بهاى آذوقه‌اى است كه بدان نيازمنديم؛ تو پيمانه را به‌طور كامل به ما عطا كن و برادرمان را به ما ببخش كه خداوند بخشندگان را پاداش مى‌دهد.

تدبر:

این آیه را خطاب به امام زمان می‌گویم که یا ایها العزیز مسنا و اهلنا الضر. آقاجان، اعمال ما ناقص و ناچیز هست. دستمان خالی است. به دادمان برسید.

پاسخ: باید توجه داشت که با پیش‌فرض نباید سراغ آیات رفت. اگر انتقال از حضرت یوسف به امام زمان در اثر پیش‌فرض‌های قبلی، مثلا از صحبت‌هایی شبیه «یوسف زهرا کجایی؟» و … باشد، تدبر انفسی نکرده‌ایم. اما اگر این پیش‌فرض‌ها را کنار بگذاریم، اطمینان داشته باشیم که یوسف درونمان را پیدا می‌کنیم. وقتی به شکل انفسی به این آیه نگاه کنیم متوجه خواهیم شد که مراد از «اذهبوا فتحسّسّوا عن یوسف»، امام زمانی نیست که خارج از من است و ظهورش در دست من نیست بلکه به امر الهی غائب شده و به امر الهی ظاهر خواهد شد. بلکه با تدبر انفسی متوجه می‌شویم که خدای متعال می‌فرماید یوسف درونت را پیدا کن. و نا امید نشو که هرچقدر تلاش کردی، نتوانستی صدّیق بشوی، نتوانستی خودت را از دل چاه بیرون بیاوری و … که این ناامید و مأیوس شدن کار کافران و کسانی است که قبول ندارند چنین یوسفی درون خود دارند.

2. إِنَّا أَعْطَيْناكَ الْكَوْثَر[2]

تدبر:

کوثر حضرت زهراست و حضرت زهرا خیر کثیری هست به پیامبر اکرم (ص) اعطا شده است.

پاسخ: این فهم درست و منطبق با آیات و روایات، نباید مانع گشوده شدن فهم جدید تو از آیه شود. کوثر را درون خود پیدا کن و بدان که وقتی تو مخاطب این آیات هستی، تو نیز از جاری کوثر بهره داری و باید پاسخ این اعطای پروردگار را بدهی. حال در آیات بعد تدبر کن.


[1]. سوره مبارکه یوسف: آیه 88

[2]. سوره مبارکه کوثر: آیه 1

مقالات مرتبط

تدبر انفسی چیست؟

تدبر انفسی یعنی به خود گرفتن آیات و یافتن معنای آیه، در جان خود.

تدبر انفسی و به خود گرفتن آیات، تفسیر نیست؛ تطبیق است. تطبیق آیات با وجود خویش! تفسیر به‌رأی نیست؛ جستجوی آیات، در جان خویش است! برای اینکه بتوانی با قرآن ارتباط پیدا کنی و آیاتش را کاربردی بفهمی و منظورش را در جان خودت بیابی، چند اصل را خوب یاد بگیر و راهکارهایش را به خوبی پیاده کن!

نکات بهره‌گیری از تدبر انفسی

نکته اول:

این اصول با یکدیگر ارتباط دارند و کسی خواهد توانست بیش‌ترین بهره را از آن‌ها ببرد که به طور هم‌زمان این اصول را به‌کار گیرد.

با این حال، استفاده جداگانه از هر اصل هم نتیجه خاص خود را خواهد داشت. پس تلاش کن از تک تک این اصول به بهترین شکل استفاده عملی کنی.

نکته دوم:

ضرورت تدبّر انفسی

همانطور که آیۀ شریفۀ «أَ فَلایَتدبّرونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلی قُلُوبٍ أَقْفالُها» می‌فرماید: تدبّر در قرآن، کار قلب است، نه عقل، پس با قلبت در آیات قرآن تدبّر کن! یعنی اگر قلب قفل باشد، عقل به جایی نمی‌رسد. دل که بسته باشد، چیزی به ذهن نمی‌رسد. پس باید راهی برای باز شدن قفل‌های قلب پیدا کرد. راستی، قلبت قفل است؟! یا وقتی با آیات الهی مواجه می‌شوی، قلبت می‌لرزد؟! تا به سمت قرآن بروی، قلبت باز می‌شود؟ خاصیت نور این است که وقتی به‌سمتش بروی، نورانی می‌شوی و از تاریکی جدا می‌شوی!

اگر دلت باز نشد، استغفار کن! دست به دامن صاحب قرآن شو که مرا راه بده! دستم را بگیر و مرا دور نیانداز! من دوستت دارم و نمی‌خواهم از کلام تو محروم شوم… مرا به قرآن ببخش و دلم را برای فهم آیاتت، باز کن!

آیات نمونه برای اصل ششم

یا أَيُّهَا الَّذینَ آمَنُوا إِنَّمَا الْمُشْرِکُونَ نَجَس.
ای کسانی که ایمان آورده اید مشرکان نجس هستند.
تدبّر: تنها مشرکین نجس هستند. منی که شرک خفی دارم، پس نجس هستم و همه احکام و دستورات مشرک برای من هم جاری است.
پاسخ: هرچند شرک خفی بسیار ناپسند است این برداشت مخالف دستورات ائمه طاهرین است زیرا نجاست فقط برای شخصی جاریست که در اعتقادش خداوند دارای شریک است.

معرفی اجمالی تدبّر انفسی

در شیوه «تدبّر انفسی» شخص به دنبال بررسی معانی الفاظ قرآن یا تفسیر او نیست بلکه به جستجوی آیات قرآن درون جان خود پرداخته و در همان حال تلاوت، از درمان قرآن بهره‌مند می‌شود.

این روش علاوه بر افزایش دوچندان معرفت نسبت به قرآن، موجب انس و رفاقتی تجربه نشده با این حقیقت ملکوتی می‌شود و به این شکل، ما را به نتایجی کاربردی و جدید در زندگی شخصی خود می‌رساند.

جهت آموزش این شیوه، ۱۲ اصل تدبّر انفسی و به خود گرفتن آیات معرفی شده و هر اصل در ضمن هشت بخش، تشریح گردیده است.

پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

رفتن به نوار ابزار