آیات راهگشای اصل سوم

1. وَلَقَدْ صَرَّفْنَا فِی هَذَا الْقُرْآنِ لِلنَّاسِ مِنْ کُلِّ مَثَلٍ وَکَانَ الْإِنْسَانُ أَکْثَرَ شَیْءٍ جَدَلًا * وَ مَا مَنَعَ النَّاسَ أَنْ یُؤْمِنُوا إِذْ جَاءَهُمُ الْهُدَى وَ یَسْتَغْفِرُوا رَبَّهُمْ إِلَّا أَنْ تَأْتِیَهُمْ سُنَّةُ الْأَوَّلِينَ أَوْ یَأْتِيَهُمُ الْعَذَابُ قُبُلًا.^[1]

و ما در این قرآن هرگونه مثال و بیان برای خلق آوردیم و لیکن آدمی بیشتر از هر چیز، (با سخن حق) به جدال و خصومت برخیزد. و چون هدایت، به خلق رسید، چیزی مردم را منع نکرد که ایمان بیاورند و به درگاه پروردگار خود توبه و استغفار کنند، به جز آنکه (خودشان خواستند که) سنّت (عقوبت و هلاکت) پیشینیان، به اینان هم برسد و یا با مجازات و عذاب خدا روبرو شوند.

قرآن با داستان و مثل نیز، هدایت می‌کند؛ در همۀ آنها تدبّر کن و بیاندیش که چه راهی را در این نقل‌ها برایت آشکار می‌سازد. تدبّر را درون خودت انجام بده یعنی معنای صریح و آشکار آیات را با خودت و شؤون مختلف وجودی و موقعیت‌های متفاوت زندگی خویش تطبیق بده تا اثر هدایتی کلام‌الله، جانت را روشن کند و با تدبّر، جلو بروی و پیش بیافتی. قرآن کریم تو را هدایت می‌کند و راه نجات را به تو نشان می‌دهد؛ در موضع انکار نباش و پاسخ هدایتش را با ایمان و اطمینان به او و استغفار از خطاها و گناهان بده تا مسیر کمال را بپیمایی.

2. …قَدْ جَاءَكُم مِّنَ اللَّهِ نُورٌ وَ کِتَابٌ مُّبِینٌ * یَهْدِی بِهِ اللَّهُ مَنِ اتَّبَعَ رِضْوَانَهُ سُبُلَ السَّلَامِ وَ یُخْرِجُهُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَی النُّورِ بِإِذْنِهِ وَیَهْدِیهِمْ إِلَی صِرَاطٍ مُّسْتَقِیمٍ.^[2]

 بی‌ﺗﺮﺩﻳﺪ ﺍﺯ ﺳﻮی ﺧﺪﺍ، ﺑﺮﺍی ﺷﻤﺎ ﻧﻮﺭ ﻭ ﻛﺘﺎبی ﺭﻭﺷﻨﮕﺮ ﺁﻣﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﺧﺪﺍ ﺑﻭسیلۀ ﺁﻥ [ﻧﻮﺭ ﻭ ﻛﺘﺎﺏ] ﻛﺴﺎنی ﺭﺍ ﻛﻪ ﺍﺯ رضای ﺍﻭ ﭘﻴﺮﻭی ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ راه‌های ﺳﻠﺎﻣﺖ، ﺭﺍﻫﻨﻤﺎیی می‌کند، ﻭ ﺁﻧﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺗﻮﻓﻴﻖ ﺧﻮﺩ ﺍﺯ ﺗﺎﺭیکی‌ﻫﺎ ﺑﻪ ﺳﻮی ﺭﻭﺷﻨﺎیی ﺑﻴﺮﻭﻥ می‌آورد ﻭ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﺭﺍﻩ ﺭﺍﺳﺖ ﻫﺪﺍﻳﺖ می‌کند.

کافی است در پی رضای الهی باشی، قرآن با نورش تو را به راه‌هایی هدایت می‌کند که از گمراهی نفس و شیطان در امنیتی و در نور و صراط مستقیم قدم می‌گذاری.

3. إِنَّ اللَّهَ لَا یَسْتَحْيِی أَنْ یَضْرِبَ مَثَلًا مَا بَعُوضَةً فَمَا فَوْقَهَا فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا فَیَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ کَفَرُوا فَیَقُولُونَ مَاذَا أَرَادَ اللَّهُ بِهَذَا مَثَلًا یُضِلُّ بِهِ کَثِيرًا وَیَهْدِي بِهِ کَثِيرًا وَمَا یُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفَاسِقِينَ.^[3]

بی تردید خدا از اینکه به پشه و فراتر از آن مَثَل بزند، شرم نمی‌کند؛ اما اهل ایمان آگاهند که آن مثل از سوی پروردگارشان درست و حق است و اما کافران می‌گویند: خدا از این مثل چه اراده کرده است؟! خدا بسیاری را به آن مثل، گمراه می‌کند، و بسیاری را به آن مثل هدایت می‌نماید؛ و جز فاسقان را به آن گمراه نمی‌کند.

آن نور می‌تابد و این ما هستیم که نتیجه را مشخص می‌کنیم اگر آیینه باشیم آن انعکاس می‌دهیم که نتیجه اش هدایت یا ضلالت است و نور هم این گونه نیست که همه جا یک طور نتیجه دهد: ظلم یعنی در مقابل آن می‌ایستی یا همراه نمی‌شوی یا می‌گویی که برای من نیست که شامل و لایزید الظالمین الا خسارا می‌شوی. اگر بگویی برای من نیست به غفلت عمیقی فرو می‌روی که دیگر نمی‌توانی از این آیه استفاده کنی.

[1]. سوره مبارکه کهف: آیات ۵۴ و ۵۵

[2]. سوره مبارکه مائده: آیات ۱۵ و ۱۶

[3]. سورۀ مبارکه بقره: آیه26